Bakır

Bakır milattan önce yaklaşık 4000 yılında Antik Mısırlılar tarafından işlenip kullanılmaya başlamıştır.

 

Bilinen en eski bakır yatakları Kıbrıs adasında olup Latince “Cuprum” adı verilen bakır metallerin pratik olarak kullanılmasında bir başlangıç noktası olmuştur. Ülkemizde Çatalhöyük kazılarında bulunan bakır eşyalar ise bilinen bakır tarihini M.Ö. 7000 yılına kadar götürmektedir.

 

Ülkemizde farklı bölgelerde bakır cevherleşmeleri görülmekte olup 2015 yılı itibariyle tespit edilen bakır metal içeriği 3,79 milyon tondur. Günümüz de MTA bu kaynak miktarının geliştirilmesi için çalışmalarına devam etmektedir.

 

2019 yılı itibari ile küresel ölçekte toplam bakır rezervi 870 milyon ton olarak öngörülmektedir. Dünya bakır rezervleri 2014 yılından günümüze kadar %26 oranında artmıştır. Toplam tanımlanmış kaynak miktarı ise 2014 yılında yapılan çalışmalara göre 2.1 milyar ton seviyesindedir.

 

 

2019 yılı itibariyle 870 milyon tonluk rezerv 11 ülke başta olmak üzere çeşitli kıtalara dağılmış olup Şili %23 pay ile bakır rezervleri dağılımında en büyük orana sahip ülke konumundadır. Avustralya ve Peru %10'luk payları ile Şili’yi takip etmektedir.

 

 

2018 yılı itibariyle dünyada madenlerde üretilen toplam bakır miktarı yaklaşık 20,6 milyon ton olup (bakır metal içeriği) üretimin %45'i Güney Amerika'daki madenlerden gelmektedir. Şili %28'lik pazar payı ile bakır üretiminde dünyada birinci sırada yer almaktadır. Ülkemiz ise 2018 yılı itibariyle 88.000 ton bakır metal içeriği üretimiyle %0,38'lik pazara sahiptir.

 

2019 yılında rafine bakır üretimi 24 milyon ton seviyesinde gerçekleşirken Çin Halk Cumhuriyeti 13 milyon ton ile en çok bakır tüketen ülke olmuştur. Dünyada toplam tüketim 24 milyon ton olup Türkiye 463 bin ton rafine bakır tüketimiyle dünyada 8. sırada yer almaktadır. Mevcut durumda küresel rafinasyon kapasitesi 27,7 milyon ton olarak hesaplanırken 2023 yılında 30 milyon tonun üzerine çıkması beklenmektedir.

 

Ülkemizde 2018 yılı verilerine göre toplam tüvenan bakır cevheri üretimi 6,6 milyon ton olarak gerçekleşmiştir. Ülkemizdeki bakır cevheri ve zenginleştirilmiş bakır cevheri ihracatı 2015 yılından itibaren aşağı yönlü bir eğilim gerçekleştirirken 2019 yılında bir önceki yıla oranla %57 daha fazla miktarda yaklaşık 188 bin ton ihracat yapmıştır.

 

Yıllara göre Ülkemizde Bakır üretimi; ( tüvenan milyon ton/ yıl )

 

 

 

Bakır fiyatları 2020 yılı ilk üç ayı itibariyle aşağı yönlü bir seyir halindedir. 2019 Ocak-Aralık ortalama bakır fiyatı 6.010 $/ton olarak gerçekleşirken, 2020 Mart ayı fiyat ortalaması 5.183 $/ton olmuştur.

 

Ülkemizde Kastamonu-Küre, Artvin-Murgul, Rize-Çayeli'nde bulunan bakır madenleri başlıca bakır üretimi yapılan işletmelerdir. Samsun İzabe ve Elektroliz Tesisinde ise blister ve rafineri bakır üretimi yapılmaktadır.

Burada yer verilen bilgiler Bakanlığımız Web Sayfası kullanıcılarına bilgi verme amacıyla hazırlanmış olup bağlayıcı bir resmi belge niteliği taşımamaktadır.